



{"id":3082,"date":"2021-08-01T17:46:08","date_gmt":"2021-08-01T10:46:08","guid":{"rendered":"http:\/\/prc.org.vn\/?p=3082"},"modified":"2022-04-21T17:07:37","modified_gmt":"2022-04-21T10:07:37","slug":"hop-tac-giua-cac-nha-khoa-hoc-cua-bi-va-viet-nam-trong-nghien-cuu-quan-the-chuoi-hoang-dai","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prc.org.vn\/?p=3082","title":{"rendered":"H\u1ee3p t\u00e1c gi\u1eefa c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc c\u1ee7a B\u1ec9 v\u00e0 Vi\u1ec7t Nam trong nghi\u00ean c\u1ee9u qu\u1ea7n th\u1ec3 Chu\u1ed1i hoang d\u1ea1i"},"content":{"rendered":"\n<p>Trong khu\u00f4n kh\u1ed5 h\u1ee3p t\u00e1c gi\u1eefa <strong>Trung t\u00e2m T\u00e0i nguy\u00ean th\u1ef1c v\u1eadt<\/strong> do TS. V\u0169 \u0110\u0103ng To\u00e0n, Tr\u01b0\u1eddng <strong>\u0110\u1ea1i h\u1ecdc KU Leuven<\/strong> do GS.TS. Rony Swennen v\u00e0 <strong>V\u01b0\u1eddn Th\u1ef1c v\u1eadt Meise<\/strong>, B\u1ec9 do TS. Steven B. Janssensl\u00e0 tr\u01b0\u1edfng nh\u00f3m nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1edbi s\u1ef1 t\u00e0i tr\u1ee3 c\u1ee7a qu\u1ef9 NAFOSTED v\u00e0 FWO \u0111\u00e3 ti\u1ebfn h\u00e0nh c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ph\u00e2n b\u1ed1, hi\u1ec7n tr\u1ea1ng b\u1ea3o t\u1ed3n, nguy c\u01a1 tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng c\u1ee7a c\u00e1c lo\u00e0i chu\u1ed1i hoang d\u1ea1i. Qua nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a nh\u00f3m cho th\u1ea5y hi\u1ec7n nay &nbsp;11 trong s\u1ed1 59 lo\u00e0i c\u00f3 th\u1ec3 coi l\u00e0 d\u1ec5 b\u1ecb t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng v\u00e0 9 lo\u00e0i c\u00f3 nguy c\u01a1 tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng. M\u1ee9c \u0111\u1ed9 phong ph\u00fa v\u1ec1 lo\u00e0i cao nh\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y d\u1ecdc theo bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda Nam, Trung Qu\u1ed1c, ph\u00eda B\u1eafc, Vi\u1ec7t Nam, c\u00e1c bang ph\u00eda \u0110\u00f4ng B\u1eafc, \u1ea4n \u0110\u1ed9 v\u00e0 tr\u00ean b\u00e1n \u0111\u1ea3o Malayan. Trong m\u00f4 h\u00ecnh ti\u1ebfp c\u1eadn ph\u00e2n b\u1ed1 c\u1ee7a ch\u00fang t\u00f4i \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng khu v\u1ef1c ph\u00eda B\u1eafc \u1ea4n \u0110\u1ed9 -Mi\u1ebfn \u0110i\u1ec7n c\u00f3 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng th\u00edch h\u1ee3p nh\u1ea5t cho c\u00e1c lo\u00e0i chu\u1ed1i hoang d\u1ea1i v\u00e0 r\u1eebng m\u01b0a \u1ea9m \u1edf nh\u1eefng v\u00f9ng \u0111\u1ea5t th\u1ea5p n\u00f3i chung r\u1ea5t th\u00edch h\u1ee3p cho chu\u1ed1i. \u0110\u00e1nh gi\u00e1 th\u1ef1c tr\u1ea1ng b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 v\u00e0 chuy\u1ec3n ch\u1ed7 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng 56 trong s\u1ed1 59 lo\u00e0i \u0111\u01b0\u1ee3c nghi\u00ean c\u1ee9u hi\u1ec7n ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3o t\u1ed3n chuy\u1ec3n ch\u1ed7 m\u1ed9t c\u00e1ch \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 v\u00e0 49 lo\u00e0i c\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u ti\u00ean cao h\u01a1n n\u1eefa trong b\u1ea3o t\u1ed3n. Th\u00eam v\u00e0o \u0111\u00f3, 6 lo\u00e0i c\u1ea7n c\u00f3 y\u00eau ti\u00ean cao v\u00e0 40 lo\u00e0i y\u00eau ti\u00ean trung b\u00ecnh trong b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7. Nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u01b0\u1ee3c xu\u1ea5t b\u1ea3n tr\u00ean t\u1ea1p ch\u00ed t\u1ea1p ch\u00ed Diversity and Distributions (Q1, IF=3,99). T\u1ea1i nghi\u00ean c\u1ee9u kh\u00e1c c\u1ee7a nh\u00f3m v\u1ec1 \u0111a d\u1ea1ng di truy\u1ec1n v\u00e0 c\u1ea5u tr\u00fac c\u1ee7a qu\u1ea7n th\u1ec3 lo\u00e0i chu\u1ed1i<em> Musa balbisiana <\/em>\u1edf Vi\u1ec7t Nam v\u00e0 \u00fd ngh\u0129a c\u1ee7a n\u00f3 trong vi\u1ec7c b\u1ea3o t\u1ed3n c\u00e1c lo\u00e0i c\u00e2y hoang d\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c xu\u1ea5t b\u1ea3n trong t\u1ea1p ch\u00ed PLOS ONE, (Q1, IF= 3,24)<em>.<\/em> Nghi\u00ean c\u1ee9u cho th\u1ea5y c\u00f3 s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i cao trong c\u00e1c qu\u1ea7n th\u1ec3 chu\u1ed1i hoang d\u1ea1i c\u00f3 ngu\u1ed3n g\u1ed1c t\u1eeb Trung Qu\u1ed1c v\u00e0 mi\u1ec1n Trung, Vi\u1ec7t Nam. C\u00e1c qu\u1ea7n th\u1ec3 chu\u1ed1i \u1edf mi\u1ec1n B\u1eafc, Vi\u1ec7t Nam c\u00f3 m\u1ee9c \u0111\u1ed9 bi\u1ebfn \u0111\u1ed9ng di truy\u1ec1n t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i kh\u00e1c nhau, th\u1ea5p nh\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y trong qu\u1ea7n th\u1ec3 thu t\u1ea1i khu v\u1ef1c \u0111\u1ed3ng b\u1eb1ng s\u00f4ng H\u1ed3ng. Bi\u1ebfn d\u1ecb di truy\u1ec1n th\u1ea5p c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y \u1edf c\u00e1c qu\u1ea7n th\u1ec3 \u1edf mi\u1ec1n Nam, Vi\u1ec7t Nam. Ph\u00e2n t\u00edch c\u1ea5u tr\u00fac qu\u1ea7n th\u1ec3 cho th\u1ea5y c\u00e1c qu\u1ea7n th\u1ec3 \u1edf mi\u1ec1n B\u1eafc Vi\u1ec7t Nam \u0111\u1ee9ng ri\u00eang bi\u1ec7t v\u1ec1 di truy\u1ec1n so v\u1edbi c\u00e1c qu\u1ea7n th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y m\u1eabu t\u1eeb Trung Qu\u1ed1c. C\u00e1c qu\u1ea7n th\u1ec3 \u1edf mi\u1ec1n Trung v\u00e0 c\u00e1c qu\u1ea7n th\u1ec3 t\u1eeb mi\u1ec1n B\u1eafc, Vi\u1ec7t Nam c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c chia nh\u1ecf th\u00e0nh n\u0103m nh\u00f3m ph\u1ee5, k\u1ebft qu\u1ea3 n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 do s\u1ef1 ng\u0103n c\u00e1ch b\u1edfi c\u00e1c d\u00e3y n\u00fai v\u00e0 h\u1ec7 th\u1ed1ng s\u00f4ng su\u1ed1i l\u1edbn. Qua nghi\u00ean c\u1ee9u n\u00e0y ch\u00fang t\u00f4i \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t r\u1eb1ng c\u00e1c qu\u1ea7n th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c thu th\u1eadp \u1edf mi\u1ec1n Trung, Vi\u1ec7t Nam v\u00e0 \u1edf s\u01b0\u1eddn T\u00e2y c\u1ee7a d\u00e3y n\u00fai Ho\u00e0ng Li\u00ean S\u01a1n, mi\u1ec1n B\u1eafc, Vi\u1ec7t Nam n\u1eb1m trong khu v\u1ef1c ph\u00e1t sinh c\u1ee7a lo\u00e0i n\u00e0y v\u00e0 c\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u ti\u00ean b\u1ea3o t\u1ed3n. C\u00e1c qu\u1ea7n th\u1ec3 ph\u00e2n b\u1ed1 \u1edf d\u1ea3i ph\u00eda Nam c\u1ee7a mi\u1ec1n Trung, Vi\u1ec7t Nam c\u00f3 m\u1ee9c \u0111\u1ed9 \u0111a d\u1ea1ng di truy\u1ec1n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t cao, v\u1edbi nhi\u1ec1u c\u00e1c alen hi\u1ebfm v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi qu\u1ea7n th\u1ec3 h\u1ea1t nh\u00e2n t\u1ea1i mi\u1ec1n B\u1eafc, L\u00e0o v\u00e0 T\u00e2y Nam, Trung Qu\u1ed1c. C\u00e1c qu\u1ea7n th\u1ec3 ph\u00eda Nam, Vi\u1ec7t Nam c\u00f3 th\u1ec3 do du nh\u1eadp t\u1eeb n\u01a1i kh\u00e1c t\u1edbi ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i c\u00f3 ngu\u1ed3n g\u1ed1c ph\u00e1t sinh t\u1ea1i \u0111\u00f3.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\"><strong>TS. V\u0168 \u0110\u0102NG TO\u00c0N<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Trong khu\u00f4n kh\u1ed5 h\u1ee3p t\u00e1c gi\u1eefa Trung t\u00e2m T\u00e0i nguy\u00ean th\u1ef1c v\u1eadt do TS. V\u0169 \u0110\u0103ng To\u00e0n, Tr\u01b0\u1eddng \u0110\u1ea1i h\u1ecdc<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":3080,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[24,43],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prc.org.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3082"}],"collection":[{"href":"https:\/\/prc.org.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prc.org.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prc.org.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prc.org.vn\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3082"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/prc.org.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3082\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3423,"href":"https:\/\/prc.org.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3082\/revisions\/3423"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prc.org.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3080"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prc.org.vn\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3082"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prc.org.vn\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3082"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prc.org.vn\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3082"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}